Рушаюци од програмних задаткох Дружтва за руски язик, литературу и културу, хтори иницировани на Скупштини Дружтва 29. октобра 2005. року, под назву План розвою и дїялносци Дружтва за руски язик, литературу и културу у новим милениюме, Предсидательство Дружтва на 6. схадзки, отриманей 26. октобра 2007. року предложело шлїдуюцу програму за 2008. рок:

1. Преучованє и наукови обробок руского язика: У 2008. року предлужиц з активносцу на виробку Руско-сербского словнїка як вецейрочней екипней роботи. Источашнє ше будзе робиц на проектох хтори започати 2002. року и реализовани 2003-2007. року: Словнїк руского народного язика и Правопис руского язика (Правописни словнїк), на хторих анґажовани виглєдовацки екипи у сотруднїцтве зоз Одсеком за русинистику Филозофского факултета у Новим Садзе и Лингвистичну секцию Дружтва. Тиж ше предлужи з активносцу применьованя I и II тому Сербско-руского словнїка (перши том обявени 1995. а други 1997. року) и Ґраматики руского язика др Юлияна Рамача (видата 2002. року) у шицких сферох образовного, културного, информативного, прекладательного живота Руснацох. У першей половки 2007. року реализовани Проєкт на видаваню Словнїка медицинскей термонолоґиї (сербско-латинско-руски), хтори представени у руских штредкох, а промоциї и упознаванє зоз його значеньом и прилогом о Здравстве у прошлосци ше предлужи и у тим року. З тим у вязи, по потреби буду орґанизовани инструктивни схадзки и розгварки у школох, редакцийох радию, ТВ, видавательних и здравствених установох итд.

2. Пестованє и унапредзованє руского язика и литератури и язичней култури дзецох и школярох: Треба ше намагац отримац досцигнути уровень облапеносци дзецох и школярох зоз воспитаньом и образованьом на руским язику (на предшколским и основношколским возросту) у Руским Керестуре, Коцуре и Дюрдьове, як и пестовац руски язик як виборни предмет з елементами националней култутри у Новим Садзе, Вербаше, Кули, Новим Орахове/Бачкей Тополї, Суботици, Ґосподїнцох, Савиним Селу, Шидзе, Бачинцох, Беркасове, Бикичу, Сримскей Митровици и Беоґрадзе. Далєй потримовац роботу Ґимназиї на руским язику у Руским Керестуре, а порушовац и орґанизованє пестованя руского язика як факултативного предмета на стреднїм ступню у Новим Садзе и у обласци предшколского вихованя у Новим Садзе, Вербаше, Кули, Шидзе и других заинтересованих штредкох. У складзе зоз инициятиву 12. стретнуца руских школох у Миклошевцох 2006. року порушовац виучованє руского язика у Горватскей, а у сотруднїцтве зоз членми Дружтва и у Канади итд. Закладац ше за образованє цо векшого числа професорох руского язика на Катедри за руски язик и литературу-Одсеку за русинистику Филозофского факултета у Новим Садзе, як и наставнїкох-професорох класней настави на Учительским факултету у Зомборе, Новим Садзе итд. Додзельовац награди: проф. Гавриїл Г. Надь, наставнїком руского язика и Славка Сабадош школяром хтори виучую и пестую руски язик.
Треба провадзиц пременки у обласци образованя и воспитаня хтори ше реализию у рамикох Министерства просвити Републики Сербиї и Покраїнского секретарияту за образованє и културу, сострудзовац зоз Просвитним совитом Войводини, Педаґоґийним заводом Войводини и Одбором за образованє Националного совиту рускей националней меншини, а у рамикох активох наставнїкох и вихователькох руского язика провадзиц активносци у обласци воспитаня и образованя: приношенє и реализация наставних планох и програмох воспитно-образовней роботи, видаванє учебнїкох и приручнїкох на руским зяику, настава виронауки, образованє и фахове усовершованє наставнїкох и вихователькох, анґажованє школского инспектора-надзорнїка за руски язик, финансованє у тей обласци итд. Будзе ше сострудзовац зоз Покраїнским секретариятом за науку и технолоґийни розвой, Покраїнским секретариятом за предписаня, управу и национални меншини Вивершней ради АП Войводини, Оддзелєньом за нєвладово орґанизациї Завода за културу Войводини итд.
У сотруднїцтве зоз инстутуциями просвити, образованя и воспитаня и за права националних меншинох планує ше орґанизованє штернастого стретнуца руских школох у хторих настава на руским язику и школох у хторих ше руски язик виучує як виборни предмет. Место планованого стретнуца Вербас. Треба ше уключиц до активносцох хтори вязани за Републичне змаганє з руского язика и язичней култури за школярох основних школох, спрам пропозицийох компетентних институцийох просвити, образованя и воспитаня и у сотруднїцтве з Активом наставнїкох руского язика Дружтва и Одсеком за русинистику Филозофского факултета у Новим Садзе. Перше (2000), друге (2001) и пияте (2005) змаганє отримане у Основней школи и ґимназиї „Петро Кузмяк" у Руским Керестуре дзе заплановане отримованє и 8. у маю 2008. року, 2002. року змаганя нє було, треце (2003) и шесте (2006) у Основней школи "Йован Йованович Змай" у Дюрдьове, а штварте и седме отримане у Основней школи "Братство єдинство" у Коцурe.

3. Збогацованє литературней дїялносци и творчосци на руским язику: Треба потримовац литературну дїялносц на мацеринским язику т. є. ориґиналну дїялносц за дзеци и школярох, а тиж и преклади зоз сербского язика и язикох других националносцох. Окремну увагу треба пошвециц снованю литературних секцийох у местох дзе вони ище нє основани же би зажила литературна активносц (уж длугши час роби секция: Микола М. Кочиш у Бачинцох, Анґела Прокоп у Шидзе, Штефан Чакан у Новим Орахове, Ана Кнежевич у Сримскей Митровици), сотрудзовац зоз часописом за дзеци Заградка, участвовац на манифестацийох Костельникова єшень, Мемориялу Петро Ризнич Дядя у Руским Керестуре, Яри Мафтея Виная у Суботици, Дньох Миколи М. Кочиша, Мемориялу проф. Гавриїла Г. Надя, унапредзовац Литературни конкурс др Мафтей Винай Ровнїно моя широка. Основана манифестация Поетични нїтки Меланиї Павлович, а у планє основац и мемориял зоз меном писателя Михала Ковача, та и на таки способ указац увагу визначним литературним и културним творительом. Означовац рочнїци у обласци образованя и воспитаня, култури, видавателней дїялносци, рочнїци творительох: литературних, театралних, подобових, музичних уметнїкох, рочнїци приселєня и живота Руснацох на тих просторох.

Руски школи, руски населєня:
190 роки рускей школи у Шидзе (1818)
160 роки од насельованя Руснацох до Бикичу (1848)

Руски учителє, писателє, публицисти, подобово и културни творителє:
160 роки од народзеня Ферка Пап-Радваня (1848-1986),
руского предняка, снователя Читальнї у Р. Керестуре
140 роки од народзеня Михаила Поливки (1868-1944), учителя, руского предняка
120 роки од народзеня Константина Петриґали (1888-1955), учителя, руского предняка, маляра аматера
110 роки од народзеня др Мафтея Виная (1898-1981), писателя, културного творителя
100 роки од народзеня Онуфрия Тимка (1908-1989), священїка, музиколоґа
80 роки од народзеня Миколи М. Кочиша (1928-1973), линґвисти, педаґоґа, писателя
80 роки од народзеня Янка Олеяра (1928-1994), учителя, културного творителя
80 роки од народзеня Владимира Сабо Дайка (1928), писателя, руского предняка
80 роки од народзеня Цецилиї Цап Гаргаї (1928), учительки, културного роботнїка (Раєво Село)
80 роки од народзеня Ксениї Саламон (1928), учительки, културного роботнїка (Шид, Бачинци)
80 роки од народзеня Кирила Лазора (1928), подобового уметнїка аматера (Шид)
70 роки од народзеня Гелени Гафич Стойков (1938), поетеси, културного творителя
70 роки од народзеня Гелени Канюх (1938), подобового уметнїка, педаґоґа
60 роки од народзеня Гавриїла Колєсара (1948), културного дїяча, редактора и творителя у
виртуелним швеце
60 роки од народзеня Силвестера Пушкаша (1948), маляра аматера (Коцур)

Руски гласнїки, кнїжки, часописи:
110 роки од виходзеня „Недїлї” у Будимпешти (1898)

Орґанизовац промоциї нововидатих и новообявених кнїжкох, учебнїкох, часописох, зборнїкох и публикацийох. Означиц вецей визначни рочнїци зоз календара сербского народу и националних меншинох у Войводини у соструднїцтве зоз Координацийним одбором дружтвох за язики, литературу и културу хтори роби у рамикох Оддзелєня за нєвладово орґанизациї Завода за културу Войводини у Новим Садзе чий Дружтво длугорочни член.

4. Пестованє културного и духовного скарбу и подобовей уметносци: Пошвециц увагу призберованю и чуваню педаґоґийней (школскей), литературней и линґвистичней документациї и орґанизовац пригодни вистави. Под час 1998. року орґанизовани Округли стол у Дюрдьове на тему Ремесла при Руснацох и Руснаци у анеґдотох або анеґдоти яки приповедаю Руснаци. З тим у вязи догварене же треба екипно робиц на обидвох проєктох, цо потирва вецей роки (1999-2008). Сумировац резултати роботи на проєктох и обявиц у окремней публикациї Дружтва, а потримац и виглєдованя о народних обичайох: праткох, мольбох и других инстанцох зазберованя Руснацох (заходни Срим).
У рамикох пестованя културного скарбу потримовац роботу Клубу подобових уметнїкох и його програми, орґанизовац заєднїцку подобову виставу зоз каталоґом, а порушовац и орґанизованє самостойних подобових виставох, як руских уметнїкох, так и уметнїкох зоз хторима робя и творя у своїх штредкох. Предлужиц орґанизованє литературно-подобовей колониї и етнолоґийней збирки у Коцуре, з участвованьом афирмованих писательох и подобових уметнїкох, як и тих цо праве пробую твориц у тих обласцох. Закладац ше же би тематични подобови конкурс Колониї обезпечел спатранє рочней подобовей творчосци при Руснацох. Орґанизовац седму школску и штварту подобову колонию Стретнуце у Боднарова у Ґосподїнцох. Намагац ше предлужиц зоз подобнима активносцами и у 2008. року. Иницировац и активносци на пестованю подобовей творчосци Надї Волчко, таписеристкинї по походзеню зоз Беркасова (у Шидзе), етнолоґийней збирки у Бикичу итд.

5. Виглєдовацка робота у обласци руского язика: Дружтво будзе и далєй робиц на проєкту под назву „Розвиванє, очуванє и унапредзованє руского язика дзецох и младежи" (1996-2007). У 2008. року активносци треба предлужиц и унапрямиц их на розвиванє и унапредзованє руского язика у предшколским, основним и стреднїм образованю хтори би ношели назву „Шицки дзеци до руских школох!”, а тиж и у рамикох висшого и високого образованя за виховательки у руских пред. установох, наставнїкох-професорох у основних и стредних школох (висши школи, факултети).
Источашнє, у 2008. року спомнути виглєдовацки проєкт у обласци руского язика прешириц и у рамикох IV фази предлужиц зоз виглєдованом хторе вязане за руску дияспору (Канада, Австралия, Нови Зеланд, Нємецка). У сотруднїцтве зоз др Александром Д. Дуличенком пририхтац (конциповац) виглєдованє хторе вязане за функциї руского язика у Войводини (12 функциї; образованє, наука, култура, литература, прекладательство, информованє, видавательство, церква, театер итд).

6. Видавательна дїялносц Дружтва: Предлужи ше з виходзеньом: Зборнїка роботох „Studia Ruthenica”: видате 11 (24) число Зборнїка, у порихтованю 12 (25), а у 2008. року ше вида 13 (26) у хторим попри написох о програмней дїялносци Дружтва будзе предлужене обявйованє дипломских роботох студентох Катедри за руски язик и литературу Филозофского факултету у Новим Садзе (обласц руска литература, фолклористика), як и прилоги о значних рочнїцох и нових виданьох, потим 12. число Часопису за културу Ерато над Коцуром, по законченю Словнїка медицинскей терминолоґиї (сербско-латинско-руски) орґанизовац подобни проєкт з обласци технїки, биолоґиї (рошлїнох) итд, а у планє видаванє пригодней троязичней (сербско-мадярско-рускей) публикациї, под назву „60 роки Руснацох у Новим Орахове”. У планє тиж и видаванє кнїжкох з едициї: Литература (2), Одняте од забуца (9), прилоги з обласци музичней творчосци як и други виданя хтори порушаю фахово цела Дружтва секциї, подружнїци и активи.

7. Робота подружнїцох, секцийох, фахових целох и редакцийох: Намагац ше отримац уровень приятих членох (порядни 959, почесни 90, помагаюци 19) у подружнїцох и секцийох, а примац и нових у местох дзе робя 9 подружнїци: Нови Сад, Руски Керестур, Коцур, Дюрдьов, Шид (Беркасов) Кула, Вербас, Нове Орахово и Сримска Митровица, 5 секциї: Беоґрад, Ґосподїнци, Бачинци, Бикич, Кичинер (Канада), Миклошевци и Петровци (Горватска) и других штредкох Суботица, Сомбор итд. Потримовац роботу линґвистичней секциї, секциї за литературу, за културни и духовни скарб, одбору за науково виглєдованя, одбору за пласман кнїжкох, театралну и рецитаторску дїялносц, як и редакциї зборнїкох, часописох и других виданьох, обезпечуюци материялни средства за їх обявйованє и друкованє.

8. Медзинародну активносц треба реализовац у рамикох интересованя фаховцох за руски язик и литературу, а по можлївосци посилац и наших фаховцох на сходи и схадзки до иножемства. Черац часописи и публикациї, обявйовац фахови и наукови сообщеня зоз темами хтори ше одноша на руски язик, литературу и културу (у дияспори), орґанизовац нащиви до образовних, наукових и културних институцийох (музеї, ґалериї, библиотеки..) итд. Сотрудзовац зоз подобнима орґанизациями и поєдинцами (почитователями руского язика и литератури) у рамикох рускей дияспори у Канади, Австралиї, на Новим Зеланду итд

9. Сотруднїцтво з орґанизациями и институциями: Сотрудзовац зоз дружтвами за язики, литературу и културу Координацийного одбору Завода за културу Войводини, одборами Националного совиту рускей националней меншини за образованє и културу и другима здруженями, орґанизациями, заєднїцами (асоцияциями), матками, школами, библиотеками, ґалериями, министерствами, покраїнскима секретариятами за образованє, науку, културу и за права националних меншинох, општинскима управами за дружтвени дїялносци, културнима центрами, факултетами Универзитета у Новим Садзе, церковнима општинами у местох дзе жию Руснаци, средствами информованя, а прейґ електронских медийох витвориц контакти и зоз Руснацами у швеце (РДСА у Канади, Руснаци у Панониї, Руснаци на интернету).

10. Робота Скупштини, Предсидательства и роботних целох Дружтва: Статутарну дїялносц Дружтва реализовац у рамикох предвидзених можлївосцох, окреме у рамикох материялних можлївосцох и з тим у вязи плановац отримованє 2-3 схадзкох Предсидательства, схадзку рочней Скуптини, як и вецей схадзки роботних целох. Исти активносци предвидзиц и у подружнїцох и секцийох по местох. Отримац стаємну комуникацию зоз членством у нас и у швеце. По можлївосци основац власни сайт на интернету або сотрудзовац з другима пре информованє о програмних активносцох Дружтва у 2008. року.

Предсидательство
Дружтва за руски язик, литературу и културу

Початок :: Početak :: Home